(VOLLEDIG ARTIKEL)

Vooraf

Sinds zijn aankomst in Europa in de vorige eeuw neemt shiatsu een steeds belangrijkere plaats in binnen het arsenaal aan wellness-praktijken. Zijn succes levert hem ook af en toe kritiek op, omdat hij een plaats zou innemen die hem als zorgpraktijk niet toekomt.

Elk lid is zelf wettelijk verantwoordelijk voor zijn communicatie met het grote publiek (klanten, gezondheidswerkers, enz.); de BSF wijst elke verantwoordelijkheid op dit punt af. Niettemin vinden wij dat het onze taak is om u enkele richtlijnen te geven om u te beschermen tegen onnodige aanvallen. Dat is wat we met dit document willen doen.

Wat is shiatsu niet?

Shiatsu is wettelijk geen “gezondheidszorgpraktijk”. Gezondheidszorgpraktijken worden namelijk strikt opgesomd in de gecoördineerde wet van 10 mei 2015 betreffende de uitoefening van beroepen in de gezondheidszorg. Shiatsu maakt daar geen deel van uit. Beweren dat shiatsu een zorgpraktijk is, direct of indirect, is een “illegale uitoefening van de geneeskunde”. En dat is een strafbaar feit.

Shiatsu is ook geen “niet-conventionele zorgpraktijk”. Slechts vier behandelingspraktijken worden als zodanig erkend: homeopathie, acupunctuur, chiropractie en osteopathie.

Wat is het wettelijke statuut van shiatsu?

Wettelijk gezien is shiatsu een commerciële praktijk. Het heeft een eigen NACE-code, namelijk code 86.997. De beoefening ervan is vrij en onderworpen aan geen enkele beperking, op voorwaarde dat de beoefenaar de toepasselijke wetgeving inzake commerciële praktijken naleeft (geen oneerlijke concurrentie enz.). Beoefenaars die lid zijn van de BSF verbinden zich er bovendien toe de statuten van de Belgische Shiatsu Federatie en haar deontologische code na te leven.

Hoe moet er over shiatsu worden gecommuniceerd? Hoe moet men zich gedragen?

In uw communicatie met klanten is het belangrijk om elk misverstand weg te nemen dat sommigen van hen ten onrechte zou doen geloven dat uw praktijk deel uitmaakt van de gezondheidszorg. Om dit te bereiken, geeft de BSf haar leden de volgende aanbevelingen.

1. Communiceer mondeling en schriftelijk over wat shiatsu is:

Shiatsu is een praktijk voor welzijn (of beter-zijn). Letterlijk betekent het ‘druk (shi) MET de vingers (atsu)’. Het is geworteld in een zeer oude oosterse filosofie en traditie (met name de traditionele Chinese geneeskunde). Volgens deze traditie bevordert de behandelaar door druk uit te oefenen op het lichaam (met name op acupunctuurpunten) de vrije circulatie van energie (‘ki’) of ‘levenskracht’ door de ‘meridianen’. Hij helpt de cliënt zijn natuurlijke zelfgenezende vermogens te mobiliseren om een nieuw evenwicht te bereiken.

Shiatsu heeft dus in wezen een preventieve rol (voorkomen dat klachten zich ontwikkelen). Maar het kan ook een aanvulling zijn op medische zorg (in westerse zin), bijvoorbeeld door de bijwerkingen van conventionele behandelingen te beperken of de kwaliteit van leven te verbeteren.

2. Neem in uw schriftelijke communicatie duidelijk de volgende vermelding op, waarvan de bewoordingen letterlijk zijn overgenomen uit de gecoördineerde wet van 10 mei 2015:

"Shiatsu is een zorgpraktijk die voortkomt uit de Japanse traditie. Het is geen gezondheidszorgpraktijk in de zin van de wetgeving inzake de geneeskunst. In die zin heeft shiatsu niet tot doel uw gezondheidstoestand te onderzoeken, noch een ziekte of een handicap op te sporen. Shiatsu heeft in geen geval tot doel een diagnose te stellen, een behandeling in te stellen of uit te voeren voor een reële of vermeende pathologische, fysieke of psychische aandoening. Als u een diagnose of medische behandeling wenst, verzoeken wij u een gezondheidswerker te raadplegen."

Het gebruik van de term “therapeutisch” is controversieel. Letterlijk verwijst deze term naar de tak van de geneeskunde die zich bezighoudt met de “behandeling van ziekten”. Door deze term te gebruiken, bijvoorbeeld in combinatie met het woord “shiatsu”, neemt u een risico dat wij u afraden te nemen, omdat dit tot verwarring kan leiden.

3. Wees waakzaam bij elk contact met een klant:

Zodra een klant tekenen van ziekte in de westerse betekenis van het woord vertoont, raden wij u aan uw klant onmiddellijk aan te raden een arts te raadplegen. Onderbreek indien nodig de behandeling.

- Olivier de Stexhe -